Kategori , ,

5 Maddede Mülteci vs. Göçmen

Mülteci kavramı Suriye’deki iç karışıklık sebebiyle Türkiye’ye kaçan Suriye vatandaşlarıyla birlikte artık günlük dilimize yerleşmiş durumda… Ancak bazen bu kişileri tanımlamak için göçmen kavramı da kullanılabiliyor. Oysa birbirinden çok farklı anlamları karşılayan göçmen ile mülteci arasındaki farkları ortaya koyarak bu yazımızda, oluşan kafa karışıklığını gidermeye çalıştık.

1 – Tanım

Mülteci, belli bir sosyal gruba mensup olmasından, siyasi düşüncelerinden ya da din, ırk, uyruk gibi ayırt edici faktörlerden dolayı zulme uğrayacağı endişesiyle ülkesine dönemeyen veya dönmek istemeyen kişileri kapsar. Göçmen ise maddi durumunu iyileştirmek ve yaşam standardını yükseltmek için ailesiyle birlikte ya da tek başına başka bir ülke ya da bölgeye göç eden kişiyi ifade eder.

2 – Yasal Şartlar

Bir ülkeden başka bir ülkeye giriş yapılırken gerekli olan belgeler üzerinde bulunmaksızın herhangi bir yolla kendi ülkesinden daha güvenli bir ülkeye geçen mülteciler, 1951 yılında imzalanan Cenevre Sözleşmesi gereği geri çevrilemez. Göçmenler ise göç edecekleri ülke için gereken pasaport, vize, oturma ve çalışma izni gibi belgeleri tamamlamak şartıyla yaşamak istedikleri ülkelerde yaşayabilirler.

3 – Yasal Statü

Mültecilerin korunması; temel insan hakları çerçevesinde, ülkelerindeki zulmü tanıyan ve onların sığınma talebini kabul eden devlet tarafından sağlanır. Kendi istekleriyle kendi ülkelerinden başka bir ülkeye göç eden göçmenler ise göç ettikleri ülke değil, vatandaşı oldukları ülke tarafından korunmaya devam ederler.

4 – Yasal Sorumluluklar/Sınır Dışı Edilme

Başka bir ülkeye sığınan bir mülteci; ülkesinde yaşanan savaş, karışıklık veya tehdit süresince herhangi bir sebeple sığındığı ülke tarafından vatanına geri gönderilemez. Yasal sorumluluklarını yerine getirmeyen ya da herhangi bir suça bulaşan göçmenler ise göç ettikleri ülkeden sınır dışı edilebilir. Ayrıca bu kişiler diledikleri zaman vatandaşı oldukları ülkeye geri dönebilirler.

5 – Türkiye’de Göçmen ve Mülteci

Cenevre Sözleşmesi’ni coğrafi kısıtlamalar çerçevesinde imzalayan Türkiye; sadece Avrupa’ya gelenlere mülteci statüsü verir. Avrupa dışından gelenlere ise ‘şartlı mülteci’ tanımlamasını yapar. Buna göre şartlı mülteciler üçüncü bir ülkeye geçene kadar belli bir süre için Türkiye’de kalabilirler. Suriyeliler için ise özel bir durum söz konusu; onlar kısa süreli acil korumayı ifade eden ‘geçici koruma’ altındadır. Öte yandan resmi olarak bir ülkenin vatandaşı olan ve vize, çalışma izni, oturma izni gibi yasal prosedürleri yerine getiren herkes Türkiye’ye geçici ya da kalıcı olarak göç edebilir.

Yazar: nilay

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir